رشته کارشناسی پیوسته پرستاری

 

 

 

 

*رسالت آموزشی:

رسالت برنامه آموزشی کارشناسی پرستاری دانشکده علوم پزشکی خمین تربیت دانش آموختگانی است که با تکیه بر دانش روز ،مهارت و کار آمدی، ایمان و تعهد،دلسوزی و مهربانی،اخلاق حرفه ای ،و برقراری ارتباطات موثر حرفه ای،خدمات مراقبت پرستاری مورد نیاز آحاد جامعه را از پیشگیری تا بازتوانی با روش ها و ابزار های استاندارد ،ارائه کنند.این برنامه پرستارانی تربیت می کند که متعهد به یادگیری خود راهبر بوده و در دوره خدمت مرتباً دانش و مهارتشان را در همه ابعاد به روز می کنند.همچنین تربیت و توانمند سازی دانش آموختگان رشته کارشناسی پرستاری جهت ارائه خدمات پرستاری به بالغین در حیطه های مراقبتی، آموزشی، حمایتی و توانبخشی. 

*رسالت بالینی:

رسالت بالینی کارشناسی پرستاری دانشکده علوم پزشکی خمین تربیت دانش آموختگان پرستاری با مهارت های بالینی – علمی مناسب به منظور ارائه خدمات پرستاری به تمامی اقشار جامعه در سه سطح پیشگیری و نیز پرورش بینش و نگرش مثبت در دانشجویان نسبت به حرفه خود.

*رسالت پژوهشی:                                   

توسعه و گسترش فرهنگ پژوهش در بین دانشجویان دانشکده علوم پزشکی خمین  به منظور گسترش مرزهای دانش در حوزه سلامت و مراقبت های مربوط به این حوزه از طریق انجام تحقیقات در زمینه سلامت به ویژه  تحقیقات بین حرفه ای  با هدف ارتقاء کیفیت مراقبت های سلامت به بیماران می باشد.

 

اهداف کلی :

 

G1: ارتقا کیفی آموزش تئوری ، عملی و بالینی دانشجویان پرستاری تا پایان برنامه

G2 : ارتقا عملکردهای اجرایی، هماهنگی و نظارتی گروه پرستاری

G3 : ارتقا کمی و کیفی فعالیت های پژوهشی در پرستاری

 

 

اهداف اختصاصی:

 

اهداف مورد نظر دانشکده علوم پزشکی خمین برای تربیت یافتگان رشته کارشناسی پیوسته پرستاری به شرح زیر است:

G1: ارتقا کیفی آموزش تئوری ، عملی و بالینی دانشجویان پرستاری تا پایان برنامه

 :G1O1ارتقاء فرایند آموزش بالینی در کارورزی در عرصه رشته پرستاری

G1O2: ارتقاء صلاحیت بالینی دانشجویان سال آخر پرستاری

G1O3 : ارتقاء کیفیت آموزش بالینی ترم های 2تا6 کارشناسی

G1O4 : ارتقاء کیفیت آموزش نظری و عملی دروس مربوط به گروه

G1O5 : توسعه و بهبود فرایند آموزش مجازی

 G1O6 :توسعه و ارتقای ارزشیابی آموزش بالینی

G1O7:از بیماران در همه رده های سنی و در عرصه های مختلف مراقبت نمایند.

G1O8 :یادگیرنده مادام العمر باشد.

G2 : ارتقا عملکردهای اجرایی، هماهنگی و نظارتی گروه پرستاری

G2O1 : توانمند سازی و ارتقاء توسعه فردی  اساتید گروه                                                                                                                    

G2O2 : توسعه همکاریهای بین بخشی و بین حرفه ای

G2O3 :توسعه و ارتقای ارائه خدمات جامعه نگر

G2O4 : مدیریت و برنامه ریزی برنامه های آموزشی در شرایط تهدید کرونا

G2O5 : با بیماران ،همراهان بیماران،خانواده،پزشک معالج و اعضای دیگر تیم سلامت ارتباط مناسب و موثر حرفه ای برقرار نمایند.

G2O7 : به مددجویان ،همراهان و خانواده آنان آموزش دهند.

G2O8 : توانایی هماهنگ کردن تیم سلامت برای رفع مشکلات پرستاری مددجویان

G3 : ارتقا کمی و کیفی فعالیت های پژوهشی در پرستاری

G3O1 : برنامه ریزی برای توسعه فعالیت های پژوهشی

G3O2 : با نگاه پژوهشی نیاز های سلامت مددجویان را در قالب تشخیص های پرستاری تعیین نمایند.

G3O3 : برای بر طرف کردن مشکلات و ارتقای سلامت مددجویان برنامه مراقبتی تدوین نموده،آنرا اجرا و ارزشیابی نمایند.

 

تعریف رشته:

رشته پرستاری شاخه ای از علوم سلامت است که به ارائه مراقبت های سلامت مبتنی بر دانش و توانمندی های حرفه ای لازم در راستای تامین،حفظ و ارتقاء سلامت،فرد ، خانواده و جامعه در ابعاد جسمانی،روانی،اجتماعی و معنوی از پیشگیری تا نوتوانی می پردازد.

 

شرایط و نحوه پذیرش در دانشکده علوم پزشکی خمین:

به صورت متمرکز از بین داوطلبین گروه آزمایشی علوم تجربی و از طریق آزمون سراسری ،با داشتن شرایط تحصیلی ،سلامت جسمی و روانی لازم طبق مقررات.

 

تاریخچه و سیر تکاملی دوره در جهان و ایران:

از اواسط قرن 19 با دانشگاهی شدن رشته پرستاری،پرستاری نوین در مقطع لیسانس در کشور های توسعه یافته و در حال توسعه رو به گسترش نهاد.

پرستاری در ایران ریشه در صدر اسلام دارد.آموزش پرستاری در سال 1294 در شهر ارومیه توسط مبلغ مذهبی آغاز گردید در سال 1295اولین آموزشگاه پرستاری در شهر تبریز توسط گروهی مذهبی دوره سه ساله پرستاری را با پذیرش داوطلبان دختر و با مدرک سوم متوسطه آغاز نمود.

تیر ماه سال 1351 شمسی، اساسنامه آموزشگاه های پرستاری به تصویب شورای عالی معارف رسید و در مهرماه 1316،برنامه دروس پرستاری مورد تایید شورای یادشده قرار گرفت.در پی آن آموزشگاه های پرستاری شرکت نفت آبادان (1320)،شیروخورشید سابق همدان (1327)،تهران (1328)نمازی شیراز(1333)،رشت ،کرمانشاه و جرجانی مشهد(1338) اقدام به پذیرش داوطلبین با مدرک دیپلم کامل متوسطه برای دوره سه ساله پرستاری نمودند.

در سال 1331 در بخش بهداشت وزارت بهداری،بخش آموزش پرستاری به عنوان یکی از زیربخش های واحد پرستاری ایجاد شد.هدف از ایجاد این بخش گسترش مراکز آموزش پرستاری و تدوین استاندارد های آموزش پرستاری و توانمند سازی مدرسان پرستاری برای طراحی ،برنامه ریزی،آموزش و ارزشیابی بود.بخش آموزش پرستاری فوق دپلیم ،لیسانس و فوق لیسانس پرستاری نمود.طی اولین گردهمایی پرستاری برگزار شده توسط این بخش در سال 1335 مقرر شد که از سال 1337،طبق اساسنامه آموزشگاه های پرستاری سه سال با ازرش معادل لیسانس پرستاری تعیین شد.در این برنامه ،علاوه بر دورس اختصاصی و فنی ،دروس علوم رفتاری و اجتماعی نیز گنجانده شد.سال 1344،نخستین دوره آموزش چهار ساله پرستاری(BScN ) توسط انستیتو عالی پرستاری فیروزگر آغاز شد.به دنبال آن دانش آموختگان سایر آموزشگاه ها به منظور کسب مدرک لیسانس،دوره تکمیلی لیسانس را طی نمودند.تا اینکه در سال 1354 با تصویب دوره لیسانس پرستاری در وزارت علوم و آموزش عالی کلیه مراکز آموزش عالی پرستاری موظف به ارائه دوره چهارساله با برنامه متمرکز گردیدند.در سال 1354 دانشکده پرستاری ملی سابق موفق به اخذ مجوز برگزاری دوره آموزش فوق لیسانس پرستاری و در سال 1355 دانشکده پرستاری مرکز پزشکی ایران موفق به پذیرش دانشجو در دوره فوق لیسانس آموزش پرستاری با 5 گرایش و در سال 1356 انسیتو عالی پرستاری فیروزگر موفق به پذیرش دانشجوی در دوه های فوق لیسانس مدیریت پرستاری و آموزش پرستاری گردیدند.

پس از انقلاب شکوهمند اسلامی و تاسیس ستاد انقلاب فرهنگی در سال 1359،شاخه پرستاری ستاد یاد شده اقدام به بازنگری متمرکز برنامه های پرستاری نمود.در پی نیاز شدید به خدمات پرستاری پس از یک دوره تعطیلی دانشگاه ها و رویداد جنگ تحمیلی،دوره 2 ساله کاردانی پرستاری در سال 1361 توسط ستاد تصویب و براساس ضوابط مصوب ستاد انقلاب فرهنگی دانشکده پرستاری علوم پزشکی ایران،استیتو های پرستاری فیروزنگر و آموزشگاه های عالی پرستاری اقدام به پذیرش داوطلبان مرد و زن دارای دیپلم کامل متوسطه از طریق آزمون سراسری نمودند.در سال 1361گروه پرستاری دانشکده علوم پزشکی دانشگاه تربیت مدرس تاسیس و به پذیرش در مقطع فوق لیسانس آموزش و مدیریت پرستاری با گرایشهای مورد تصویب (5 گرایش ) و گروه پرستاری دانشکده علوم پیراپزشکی دانشگاه امام حسین (ع) نیز در سال 1363 فعالیت های آموزشی خود را با پذیرش دانشجوی پرستاری در مقطع کاردانی آغاز کرد.سال 1364 با تصویب برنامه کارشناسی ناپیوسته پرستاری با حداقل دوره دو سال به منظور ادامه تحصیل دانش آموختگان مقطع کاردانی رشته پرستاری ،مراکز اموزش عالی پرستاری اقدام به پذیرش دانشجو در این مقطع نمود.

با تشکیل وزارت بهداشت و درمان آموزش پزشکی، در سال 1365 و ایجاد دانشکده های پرستاری و مامایی ،کیفیت آموزش پرستاری ارتقاء یافت .به دنبال آن ،فعالیت آموزشی پرستاران در حوزه ستادی معاونت آموزشی وزارت بهداشت ،درمان  و آموزش پزشکی در ابعاد مختلف برنامه ریزی،گسترش،ارزشیابی و بازاموزی شکل تازه ای به خود گرفت.در سال 1366 شورای عالی انقلاب فرهنگی پس از نظر خواهی از شاخه پرستاری دوره کاردانی را لغو و مجددا برنامه کارشناسی پیوسته پرستاری تصویب شد ودانشکده های پرستاری و مامایی علاوه بر پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی ناپیوسته اقدام به پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی پیوسته نیز نمود.سال 1369 برنامه های آموزش کارشناسی پرستاری با تمرکز بارویکرد جامعه نگر بازنگری شد،به طوریکه با در نظر گرفتن آیین نامه های موجود ضمن تغییر در محتوی دورس،روش آموزش نظری و بالینی،بخشی از کاراموزی در دونیمسال آخر به صورت کاراموزی درعرصه منظور شد.در سال 1374،برنامه کارشناسی رشته پرستاری در راستای آموزش جامعه نگری بازنگری و به تصویب شورای عالی برنامه ریزی وزارت فرهنگ و آموزش عالی رسید.پس از تشکیل شورای عالی برنامه ریزی علوم پزشکی در وزارت بهداشت،درمان و آموزش پزشکی ،این برنامه تحت نظارت کامل وزارت متبوع قرار گرفت.این برنامه در سال 1382 مورد بازنگری مجدد قرار گرفت و سال 1384 توسط شورای عالی یاد شده تصویب شد.

 

جایگاه  شغلی دانش آموختگان :

دانش آموختگان رشته پرستاری دانشکده علوم پزشکی خمین می توانند در جایگاه های زیر به ارائه خدمات بپردازد.

  1. بیمارستان ها،مراکز بهداشتی درمانی(شهری و روستایی)
  2. مراکز توان بخشی(دولتی_خصوصی)
  3. مراکز مراقبت های سرپایی
  4. مراکز مشاوره و خدمات پرستاری
  5. مراکز نگهداری سالمندان وآسایشگاه ها
  6. مراکز مراقبت های تسکینی
  7. اورژانس های پیش بیمارستانی و بیمارستانی
  8. سایر عرصه های نیازمند مراقبت های پرستاری در جامعه (پایگاههای پزشک خانواده،مدارس ،منازل،کارخانجات و خانه های سلامت)

 

فلسفه (ارزش ها و باورها) :

در تدوین این برنامه وآموزش دانشجوی کارشناسی پرستاری ارزش های زیر مد نظر می باشد:

  1. تعالی اخلاقی ،اعتلای فرهنگ اسلامی ،رشد معنوی و پیشرفت متوازن و همه جانبه جامعه به سوی کمال حقیقی در این برنامه مورد تاکید است.
  2. برنامه آموزشی می بایست زمینه ساز رشد معنوی دانشجویان باشد.
  3. انسان به عنوان جانشین خداوند و بهترین مخلوقات،دارای کرامت ذاتی است و به همین دلیل حق حیات ،سلامت و در صورت داشتن عقلانیت ،حق تصمیم گیری برای ائ محفوظ است.
  4. سلامتی حالتی پویا است که تحت تاثیر عوامل مختلف و تعادمل عوامل درونی و بیرونی در پرستاری از حداکثرتا حداقل در حال تغییر است.
  5. در هر شرایطی می توان موقعیت سلامت فرد را با توجه به دانش حرفه ای روزآمد و بر اساس شرایط واقعی زیستی ،روانی،اجتماعی و معنوی به سمت بهبودی سوق داد.
  6. مهمترین ویژگی انسان برخورداری از قدرت عقل و تفکر است که او را به سمت ارزش های انسانی همچون  اخلاق ،عدالتخواهی،صداقت و انصاف سوق می دهد و تکمیل این فضایل در سایه یادگیری مستمر صورت می گیرد.
  7. مراقبت از سلامت و پرستاری از مددجویان در سایه کار هماهنگ تیمی معنی می یابد.
  8. انسان مجموعه ای بی نظیر از ابعاد مختلف است که در تعامل با یکدیگر وجود ائ را تشکیل می دهند.کلیت جامعه نیز حاصل تعاملات و ارتباطات انسان هایی است که هر کدام دارای حقوق و مسئولیت های خاص می باشند.
  9. دیدگاه سیستمی به انسان ایجاب می کند که وجود او در تاثیر و تاثر عوامل زیستی ،اجتماعی،فرهنگی و معنوی مورد بررسی . مراقبت قرار گیرد.
  10. عوامل متغیر موجود در شرایط و محیط زندگی موجب بروز نیازهای متغیر سلامتی شده و تنوع مراقبت های پرستاری را ایجاب می کند.
  11. آموزش و یادگیری فرآیندی دو جانبه است که در تعامل و هاهنگی یاددهنده و یادگیرنده به سمت اهداف یادگیری سوق می یابد.
  12. یادگیری پرستاری مشتمل بر کسب مهارت های شناختی ،عاطفی و روان حرکتی است که از طریق آموزش علوم مختلف و نقش الگویی استاد میسر می گردد.
  13. آموزش پرستاری می بایست زمینه ساز رشد همه جانبه دانشجویان  شده و تعهد آنان به یادگیری مادام العمر و تعالی حرفه ای را موجب گردد.
  14. آموزش پرستاریبر مبناب ارتقای توان استفاده از تفکر انتقادی در حل مشکل و تصمیم گیری طراحی می گردد.
  15. استفاده از روش های نوین در آموزش که به بهبود یادگیری کمک کند و بر مبنای نیاز،توانایی و تجربه قبلی فراگیران طراحی شده،توصیه می گردد.
  16. فرآیند پرستاری به عنوان چارچوب منطقی انجام مراقبت های پرستاری ،مورد تاکید برنامه های آموزشی پرستاری می باشد.
  17. کاربرد خدمات جامعیت گرا و جامعه نگر در مراقبت از سلامت مردم مقرون به صرفه و در دسترس می باشد.
  18. استفاده از نتایج تحقیقات در آموزش باعث معنی دار شدن موضوعات آموزشی شده و به بهبود کیفیت آموزش ها کمک می کند.

 

دورنما(چشم انداز) :

طی ده سال آینده برنامه آموزشی دوره کارشناسی همگام با نیاز های در حال تغییر جوامع به نحو پویایی خواهد توانست استانداردهای منطقه ای و جهانی آموزشی پرستاری را کسب کند.دانشآموختگان کارشناسی حاصل از اجرای این برنامه،جایگاه تعریف شده و موثری در ارائه مراقبت ها در کلیه سطوح سلامت از پیشگیری تا باز توانی در نظام را درنظام سلامت کشور به دست خواهند آورد.دانش آموختگان این رشته خدمات اثر بخش و مقرون به صرفه ای را در مسیر پیشرفت سطح سلامت آحاد جامعه و بهبود کیفیت زندگی مددجویان ارائه خواهند داد.خدمات دانش آموختگان برنامه کارشناسی پرستاری از لحاظ کیفیت در رتبه نخست منطقه و قابل عرضه درسطح بین المللی خواهد بود.

 

پیامد های مورد انتظار از دانش آموختگان :

 

دانش آموختگان این باید قادر باشند:

  • با بیماران ،همراهان بیماران،خانواده،پزشک معالج و اعضای دیگر تیم سلامت ارتباط مناسب و موثر حرفه ای برقرار نمایند.
  • با نگاه پژوهشی نیازهای سلامت مددجویان را در قالب تشخیص های پرستاری تعیین نمایند.
  • برای برطرف کردن مشکلات و ارتقای سلامت مددجویان برنامه مراقبتی تدوین نموده ،آن را اجرا و ارزشیابی نمایند.
  • از بیماران در همه رده های سنی و در عرصه های مختلف مراقبت نمایند.
  • به مددجویان ، همراهان و خانواده آنان آموزش دهند.
  • توانایی هماهنگ کردن تیم سلامت برای رفع مشکلات پرستاری مددجویان
  • یادگیری مادام العمر باشند.

 

نقش های دانش آموختگان در جامعه :

 

پرستاران در نقش های مراقبتی-حمایتی و آموزشی_پژوهشی_مشاوره ای وظایف خود را در جامعه انجام می دهند.

 

 

پیامدهای مورد انتظار از دانش آموختگان :

 

دانش آموختگان این دوره باید قادر باشند:

  • با بیماران ، همراهان بیماران، خانواده ،پزشک معالج و اعضای دیگر تیم سلامت ارتباط مناسب و موثرحرفه ای برقرارنمایند.
  • با نگاه پژوهشی نیاز های سلامت مددجویان را در قالب تشخیص های پرستاری تعیین نمایند.
  • برای برطرف کردن مشکلات و ارتقای سلامت مددجویان برنامه مراقبتی تدوین نموده ، آنرا اجرا و ارزشیبابی نمایند.
  • از بیماران در همه رده های سنی و در عرصه های مختلف مراقبت نمایند.
  • به مددجویان ، همراهان و خانواده آنان آموزش دهند.
  • توانایی هماهنگ کردن تیم سلامت برای رفع مشکلات پرستاری مددجویان
  • یادگیرنده مادام العمر باشند.

 

نقش های  دانش آموختگان در جامعه :

 

پر ستاران در نقش های مراقبتی_حمایتی و آموزشی_پژوهشی_مشاوره ای وظایف خود را در جامعه انجام می دهند.

 

 

وظایف حرفه ای  دانش آموختگان به ترتیب هر نقش به شرح زیر است :

دانش آموختگان این رشته در نقش مراقبتی و حمایتی براساس ضوابط و مقررات جاری ، راهنماها و دستورالعمل های مصوب، وظایف زیر را ایفا می نمایند.

  1. نقش مراقبتی و حمایتی:
  1. برقراری ارتباط مناسب با مددجو،خانواده ، پزشک معالج و سایر اعضای تیم سلامت در راستای حل مشکلات سلامت مددجویان
  2. ارتباط موثر سازمانی با واحد ها و مراکزی که به نوعی در حل مشکل بیمار دخیل هستند.
  3. مشارکت و همکاری با سایر اعضای گروه سلامت در ارایه خدمات به بیماران
  4. التزام به رعایت و اجرای اصول اخلاق حرفه ای و حفظ حقوق مددجو و خانواده
  5. آماده سازی جسمی و روانی بیماران جهت اقدامات درمانی تهاجمی
  6. هماهنگی برای اقدامات درمانی و اجرای دستورات پزشک معالج
  7. آماده سازی تدارک شرایط اجرای اقدمات درمانی
  8. ثبت و گزارش پیامد مداخلات انجام شده مبتنی بر تشخیص های پرستاری به پزشک معالج
  9. طراحی و اجرای برنامه ترخیص و پیگیری نتایج مداخلات انجام شده
  10. ارایه اطلاعات لازم و هدایت مددجویان برای تصمیم گیری بهتر
  11. محافظت و حمایت از مددجو و خانواده
  12. مشارکت در برنامه های غربالگری نظام سلامت
  1. در نقش آموزشی _پژوهشی_مشاوره ای
  1. آموزش خود مراقبتی
  2.  آموزش نحوه مصرف داروها، مراقبت در منزل و پیگیری درمانی
  3. ثبت دقیق داده های بالینی با رویکرد پژوهشی
  4. جستجوی شواهد علمی
  5. همکاری در تدوین و اجرای طرح  های پژوهشی در صورت درخواست مسئولین آموزشی
  6. همکاری در آموزش بالینی دانشجویان پرستاری
  7. ارائه اطلاعات لازم و هدایت مددجویان برای تصمیم گیری بهتر

لیست توانمندی های گروه :

 

1.مهارت های ارتباطی

2.استفاده ماهرانه از وسایل موجود در بخش

3.تعامل بین بخشی

4.کار در محیط های حرفه ای

5.تفکر نقادانه

6.مهارت های حل مسئله

7.شناسایی مشکلات فوری بر اساس نتایج آزمایشات

8.آموزش به مددجو و خانواده

9.درخواست و ارائه مشاوره حرفه ای

10.یادگیری مادام العمر

11.ثبت و ارائه گزارش و پرونده نویسی
 

 

نقاط قوت:

 

1-وجود هیئت علمی متعهد، مجرب، جوان و متخصص در گروه آموزشی

2-وجود فضای آموزشی مناسب و دسترسی و بیمارستان های آموزشی استان

3-امکان درامدزایی حوزه معاونت آموزشی از طریق پذیرش دانشجو شهریه پرداز

4-همکاری خوب پرسنل درمان و پذیرش مناسب دانشجو در محیط بالینی

5-محیط معنوی شهرستان و مردم خونگرم و ولایتمدار که منجر به آرامش روحی دانشجویان می گردد

6-ارتباط مستقیم و منظم مسئولین دانشکده با فراگیران جهت بررسی نیازهای آموزشی و رفاهی آنها و وجود نگرش مثبت به پیشرفت و تغییر در مسئولین دانشکده

 

نقاط ضعف:

 

1-فضای کم گروه و اتاق اساتید

2-تعداد کم اعضای هیئت علمی گروه

3-محدودیت منابع مالی

 

فرصت ها :

1.فراگیری پاندمی کرونا از سال 1398(2019 میلادی) منجر به افزایش نیاز به کادر درمانی بخصوص در رشته های پیراپزشکی گردید که نیاز به تربیت نیروی تخصصی را ملموس تر کرد.

2-فرصت شغلی مناسب برای دانش آموختگان پرستاری

3-تنوع شغلی موجود در جامعه با توجه به آموزش مهارت های مختلف در دوره کارشناسی پرستاری

5-بستر مناسب برای پژوهش با توجه به الویت های پژوهشی مراکز مختلف آموزشی-درمانی

6-امکان تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری

7-امکان حضور پویا و فعال دانشجویان اکثر بخش های بیمارستان  با توجه به عدم پذیرش دوره دستیاری در دانشکده علوم پزشکی خمین

 

تهدیدها  :

1-انگیزه ضعیف برخی دانشجویان به دلیل مقایسه درآمد نیروی کاری نسبت به سطح فعالیت و مخاطرات شغلی

2-آسیب پذیری به دلیل وجود آلودگی های مختلف محیط و بیماری های مسری

3-برخورد نامناسب برخی افراد اعم از پرسنل ، مسئولین و یا پزشکان که منجر به کاهش علاقه دانشجویان می گردد

4-تبلیغات متنوع و بعضا پوچ در مورد آینده کاری سایر رشته ها در خارج از کشور

5-سرکوب توانمندی ها و استعداد دانشجویان با ارائه برنامه آموزشی خشک و سختگیرانه