رشته کاردانی فوریت های پزشکی-پیش بیمارستان

 

رسالت

تعلیم و تربیت نیروی انسانی و مجرب و کار آمد و متعهد به ارزشهای اسلامی و انسانی از اجزاء رسالت آموزش رشته فوریت های پزشکی دانشکده علوم پزشکی خمین محسوب می گردد.فارغ التحصیلان این رشته با کسب دانش و مهارت های لازم و منطبق بر نیاز های جامعه و همگام با بالاترین استانداردها قادر خواهند بود امداد رسانی و خدمات مراقبتی پیش بیمارستانی را به بیماران و مصدومین در حداقل زمان ممکن و با کیفیت مطلوب به آحاد جامعه ارائه دهند.

 

اهداف:

هدف کلی مورد نظر دانشکده علوم پزشکی خمین برای تربیت یافتگان رشته کاردانی فوریت های پزشکی-پیش بیمارستانی به شرح زیر است:

تربیت نیروی مجرب،کارامد و متعهد است که قادر باشند به عنوان عضوی از تیم سلامت وظیفه خطیر امداد رسانی به آحاد جامعه را در زمان نیاز (از بدو درخواست تا  انتقال به مراکز درمانی)به نحو احسن به انجام رسانند.

 

تعریف رشته:

کاردانی فوریت های پزشکی یکی از برنامه های آموزشی گروه پزشکی می باشد. دانش آموختگان این مقطع به عنوان عضوی از تیم سلامت ،ارائه خدمات  و امداد رسانی به بیماران و مصدومین را در مرحله پیش بیمارستانی به عهده داشته و گسترده این خدمات آحاد جامعه را در بر می گیرد.دوره کاردانی فوریت های پزشکی در سطح کاردانی زمینه ساز تربیت تکنسین های حرفه ای است که با بهره گیری از آخرین اطلاعات علمی با دانش و مهارت  خود خواهند توانست به عنوان عضوی از تیم سلامت خدمات مورد نیاز جامعه را با لحاظ کلیه جوانب انسانی ،اخلاقی ،شرعی و قانونی ارائه نمایند.

تاریخچه رشته و پیشرفت های جدید:

امداد رسانی به نیازمندان در شرایط بحرانی ناشی از بلایا و حوادث مختلف در فطرت و نهاد تمامی انسانها وجود دارد و لزوم وجود موسسات امداد رسانی در چنین شرایطی از ضروریات عملکرد در هر جامعه ای می باشد.رشته فوریت های پزشکی به عنوان یک تخصصی حرفه ای از دهه 1960 میلادی در امریکا پایه گذاری شده و طی قریب به نیم قرن اصلاحات و در نتیجه پیشرفت های بسیار مطلوبی در زمینه های مختلف در این رشته صورت گرفته است. در ایران نیز در سال 1353 بدنبال فروریختن سقف فرودگاه مهر آباد و برجای گذاشتن خسارات جانی ومالی ، دولت وقت تصمیم به تاسیس اورژانس های پیش بیمارستانی گرفت و درهمان سال تربیت نیرو های مورد نیاز تحت نظر کارشناسان خارجی طی دوره 6 ماهه به صورت اورژانس 115 شهرستانها نیز تشکیل شد.مراکز اورژانس 115 تا سال 1376 متاسفانه هیچ روند تکاملی نداشته و در این سال دولت طرح ساماندهی اورژانس ها را از اولویت های برنامه وزرات بهداشت،درمان و آموزش پزشکی اعلام نمود و در همین راستا با همکاری متخصصین مختلف مشخصات کلی برنامه و سر فصل دروس رشته فوریتهای پزشکی تدوین و در هشتمین جلسه شورای عالی برنامه ریزی علوم پزشکی مورخ 11/4/1379 به تصویب رسید. از سال 1381 با جذب دانشجو به صورت نیمه مترکز در تعداد محدودی از دانشگاهها، تربیت نیروی متخصص در این رشته وارد مرحله جدیدی گردید.در سال 1385 که با توجه به نیاز مبرم به خدمات دانش آموختگان ،این رشته ، در 30 دانشگاه علوم پزشکی کشور راه اندازی و تربیت دانشجو در آن در حال اجرا است . در مهر ماه  1385 هیئت ممتحنه و ارزشیابی رشته فوریت های پزشکی توسط معاونت آموزشی و امور دانشجویی وزارت متبوع تعیین و بازنگری در اهداف و استاندارهای رشته آغاز شد.همچنین از سال 1392 دانشکده علوم پزشکی خمین اقدام به پذیرش دانشجو در مقطع کاردانی کرده است.

 

فلسفه (ارزشها و باور ها):

 

ما اعتقاد داریم :

  1. به مصداق آیه 31 سوره مبارکه مائده (ومن احیاها فکانما احیا الناس جمیعا) نجات جان یک انسان همانند نجات بشریت است به همین جهت تلاش در جهت حفظ حیات و نجات جان انسانها یک وظیفه شرعی ،اخلاقی و اجتماعی محسوب می گردد.
  2. تاکید بر ارزش های اخلاقی ،معنوی ، حرفه ا ی و قانونی یکی از اجزاء ضروری آموزش رشته فوریت های پزشکی به شمار می رود.
  3. با توجه به اینکه کشور ما یکی از ده کشور بلا خیز دنیاست در آموزش دانشجویان ایجاد توانمدی در مقابله با بلایای طبیعی مورد تاکید قرار خواهد گرفت.
  4. پرسنل فوریت های پزشکی وظیفه تامین ، حفظ و ارتقاء سلامت افراد جامعه را برعهده دارند و این مهم با تکیه بر دانش روز و توجه به نیاز های جامعه و شرایط جغرافیایی و اقلیمی قابل دستیابی است.
  5. تلاش در جهت روزآمد کردن اطللاعات علمی و مهارتهای علمی و ارتقاء مستمر کیفیت آنها سرلوحه کار قرار می گیرد.
  6. در آموزش دانشجویان استفاده از استانداردهای روز و منطبق بر نیاز جامعه سرلوحه برنامه آموزشی قرار می گیرد.
  7. روش آموزش باید متنوع و براساس نیاز ها ، توانایی ها و تجربیات قبلی فراگیران باشد و با مدنظر قرار دادن استانداردهای ملی، منطقه ای و بین المللی بر اساس تجربیات گذشته نیاز های حال و آینده ارائه می شود.
  8. حفظ کرانت انسانی در ارائه خدمت یکی از ارکان ارزشی رشته فوریت های پزشکی خواهد بود.
  9. حفظ ارزشهای اسلامی و احترام به شخصیت انسانها به عنوان یک ارزش مهم همواره مدنظر ارائه کنندگان خدمت قرار خواهد گرفت.
  10. پژوهش یکی از ابزار های ارتقای علمی این رشته بوده و مبنای تصمیم گیری در تدوین برنامه و ارائه خدمات می باشد.

 

دور نما:

بر اساس این برنامه اموزشی طی ده سال آینده همگام با تحول جامعه دانشجویان این رشته مطابق با استاندارد های جهانی آموزش خواهند دید.با اجرای برنامه آموزشی مقطع کاردانی فوریت های پزشکی ، دانش آموختگان قادر به ارائه مطلوب خدمات مطابق با شرح وظایف خواهند بود. با تدوین برنامه آموزش مقاطع بالاتر متناسب با استاندارد های جهانی دانش آموختگان این رشته خواهند توانست با حضور فعال در عرصه های مختلف ارائه خدمات در مراکز فوریت های پزشکی برترین خدمات اثر بخش و مقرون به صرفه را در جهت اعتلای سلامت جامعه و کاهش مرگ ومیر و نقص عضو در مددجویان ارائه داده و در سطح منطقه ای و بین المللی مطرح باشند.

 

نقش های دانش آموختگان :

این نقش ها شامل : نقش های مراقبتی، آموزشی ، بهداشتی و مدیریتی در مرحله پیش بیمارستانی می باشد.

نکته:افراد مستعد نقش پژوهشی را هم می توانند در مرحله پیش بیمارستانی انجام دهند.

 

وظایف حرفه ای دانش آموختگان  :

 

  1. ارزیابی اولیه و سریع بیماری
  2. ارایه کمک های اولیه پزشکی به بیماران بدحال و مصدومان
  3. برقرار ساختن ارتباط با مراکز اصلی اورژانس و پزشک مشاور
  4. ارایه گزارش پزشکی مناسب و مفید به پزشک مشاور یا مرکز پیام ( Dispatch ) و کسب تکلیف
  5. بکارگیری صحیح تجهیزات موجود در آمبولانس به منظور پایش ، جابجایی ، انتقال و تثبیت وضعیت بیمار
  6. انجام اقدامات پایه نظیر گرفتن مسیر وریدی مناسب ، تجویز اکسیژن ، بازنگاه داشتن راه هوایی ، انجام پایش قلبی و نیز اقدامات احیای قلبی- ریوی پایه در موارد ایست قلبی – تنفسی ، تجویز مایعات در موارد شوک
  7. تجویز صحیح دارو های موجود در آمبولانس ، انجام انتوباسیون لوله تراشه ، دادن شوک الکتریکی به بیمار و سایر اقدامات احیاء پیشرفته با کسب مجوز از پزشک مسئول یا بر اساس دستورالعمل های ابلاغ شده
  8. رانندگی وسیله نقلیه جهت رسیدن سریع به محل ماموریت و حمل بیمار به مراکز درمانی در اسرع وقت
  9. رعایت اخلاق حرفه ای و اطمینان بخشی به بیمار و همراهان
  10. انجام سایر مسئولیت های محوله براساس دستور العمل های سازمانی و بخشنامه های اداری

تبصره :فضای عملکردی فارغ التحصیلان این رشته به طور کلی در حوزه پیش بیمارستانی و در موارد خاصی در حوادث غیر مترقبه است.

 

استراتژی اجرایی برنامه  :

جهت نیل به اهداف آموزشی رشته فوریت های پزشکی ،راهبرد های ذیل لازم است بکار گرفته شوند.

  1. تنظیم اهداف و ارائه برنامه های آموزشی منطبق بر نیاز های ملی – محلی
  2. تاکید بر حفظ حیات و پیشگیری از بروز معلولیت
  3. ارائه برنامه های آموزشی از طریق مشابه سازی در مراکز مهارت های بالینی با استفاده از ابزار و تجهیزات مناسب آموزشی (مانکن ،مولاژ) و آمبولانس
  4. تاکید بر بکارگیری مهارت های آموخته شده در محیط های واقعی (مراکز بیمارستانی و سپس در پایگاههای اورژانس ).
  5. توجه به روشها و فنون جدید آموزش با تاکید بر روش های حل مشکل
  6. طراحی برنامه آموزشی مبتنی بر نقش ها و وظایف حرفه ای
  7. آموزش دانشجو در جهت تقویت خود آموز و یادگیری مستمر
  8. طراحی برنامه براساس مسائل مربوط به بلایا و تغییرات احتمالی شرح وظایف در شرایط خاص

 

شرایط و نحوه پذیرش دانشجو  :

پذیرش دانشجو در دانشکده علوم پزشکی خمین از طریق آزمون سراسری دانشگاه ها به صورت نیمه متمرکز (مصاحبه ، معاینات و ...) با تاکید بر اختصاص سهمیه به مناطق محروم طبق نیاز اعلام شده از مرکز مدیریت و حوادث فوریت ها یپزشکی کشور است.

 

رشته های مشابه در داخل کشور  :

 

رشته مشابه در داخل کشور وجود ندارد.

 

رشته های مشابه در خارج کشور  :

رشته مشابه در خارج از کشور وجود دارد به عنوان مثال ، در ایالات متحده آمریکا ، به این گروه ها تکنسین فوریتهای پزشکی اتلاق می شود که در سه مقطع پایه ،میانی و پارامدیک صورت می گیرد. سطح آموزش در نظر گرفته شده برای این رشته در این حد می باشد.